Ang kapatid kong babae ay namatay umano “habang nanganganak,” at iginiit ng kanyang asawa na ipa-cremate siya noong hapon ding iyon, walang burol at hindi man lang pinayagang makita ng nanay ko ang kanyang bangkay… ngunit nang itulak ng tagapag-asikaso ang stretcher papunta sa krematoryo, nagsimulang mag-beep ang hospital bracelet ng aking pamangkin mula sa loob ng itim na body bag. Sumigaw ang bayaw ko na nagkamali lamang sila, ngunit nakita ko na ang sariwang dugo sa tape na nagseselyo sa zipper.
Ang pangalan ko ay Marisol, at hanggang sa araw na iyon, akala ko ang pinakamalaking sakit ay ang ilibing ang isang kapatid.
Nagkamali ako.
Ang pinakamasakit ay ang mapagtanto na may isang taong desperadong nagmamadaling mawala siya nang tuluyan.
Dumating si Daniela sa Denver General Hospital alas-tres ng madaling-araw, nakararanas ng matinding paghilab at maputlang-maputla na parang multo. Ang asawa niyang si Brandon ang humawak sa lahat ng desisyon. Hindi niya pinayagang pumasok ang nanay ko. Hindi niya ako pinayagang makausap ang mga doktor. Hindi niya hinayaang mahawakan ng sinuman ang bag kung saan nakalagay ang mga dokumento ni Daniela.
— “Napakaselan ng kalagayan niya,” paulit-ulit niyang sinasabi. “Huwag ninyo siyang guluhin.”
Ngunit minsan ay nagawa pa rin ni Daniela na magtama ang aming mga mata habang itinutulak siya sa pasilyo.
Mahigpit niyang hinawakan ang aking pulsuhan, isang kapit na hanggang ngayon ay nararamdaman ko pa rin.
— “Huwag kang maniwala sa kanya kung sabihin niyang patay na ipinanganak ang sanggol,” bulong niya.
Pagkatapos ay nagsara ang mga pinto.
Bandang alas-sais beinte, lumabas si Brandon na may mantsa sa dibdib ng kanyang hospital gown, ngunit tuyong-tuyo ang kanyang mga mata.
— “Pareho na silang wala,” sabi niya.
Bumagsak ang nanay ko sa pader.
Ako naman ay hindi man lang makaiyak.
Dahil hindi mukhang nagdadalamhating biyudo si Brandon.
Mukha siyang isang lalaking katatapos lamang ng isang gawain.
Iginiit niya ang agarang cremation. Sinabi niyang ayaw raw ni Daniela ng burol. Sinabi niyang “napakasama ng kalagayan ng katawan nito.” Napakarami niyang sinabi na walang makapagpatunay dahil tuwing susubukan kong maghanap ng doktor, haharangin niya ako.
— “Asawa niya ako,” paulit-ulit niyang sinasabi. “Ako ang magdedesisyon.”
Ang nanay ko, na halos hindi makahinga sa tindi ng dalamhati, ay wala nang lakas.
Ngunit ako ay nagsimulang makapansin ng mga kakaibang bagay.
Masyadong mabilis na inilabas ang itim na body bag mula sa restricted area.
Walang sanggol.
Walang malinaw na sertipiko ng kapanganakan o kamatayan.
Walang nars na nagpapaliwanag kung ano ang nangyari.
Si Brandon lamang ang naroon, naglalakad sa likuran nito habang mahina ang pakikipag-usap sa telepono.
— “Ngayong araw. Bago dumating ang pamilya niya.”
Ang krematoryo ay malapit sa Riverside Cemetery. Amoy malamig na bulaklak, bleach, at pinainit na kape ang lugar. Hiniling ng tagapag-asikaso na maghintay kami sa isang maliit na lounge, ngunit pinirmahan ni Brandon ang mga papeles nang hindi man lang umuupo.
— “Huwag ninyong bubuksan ang kahit ano,” utos niya. “Diretso sa pugon.”
Doon tuluyang nagtaas ng ulo ang nanay ko.
— “Gusto kong magpaalam sa anak ko.”
— “Hindi maaari,” mariin niyang sagot. “Huwag mo nang gawing mas mahirap pa ito.”
Mas mahirap.
Parang isang abala lamang ang kapatid ko.
Parang sagabal lang ang kanyang katawan.
Habang itinutulak nila ang stretcher patungo sa cremation chamber, sumunod ako sa likuran nito.
Hinarangan ako ni Brandon.
— “Hindi ka puwedeng pumasok.”
— “Kapatid ko siya.”
— “At asawa ko siya.”
At sa mismong sandaling iyon, narinig namin ang unang tunog.
Isang maikling beep.
Pagkatapos ay isa pa.
Huminto ang tagapag-asikaso.
— “May medical device ba sa loob?” tanong niya.
Namutla si Brandon.
— “Wala. Ipasok na ninyo siya ngayon.”
Ngunit muling tumunog ang beep.
Mula ito sa loob ng bag.
Hindi ito cellphone.
Hindi ito makina.
Isa itong bracelet ng bagong silang na sanggol—ang uri na nagbibigay ng alarma kapag inilabas sa maternity ward.
Napakunot-noo ang tagapag-asikaso.
— “Sir, hindi ito dapat narito.”
Agad na inagaw ni Brandon ang mga dokumento mula sa kanyang kamay.
— “Gawin mo na lang ang trabaho mo.”
Nagsimulang manginig ang nanay ko.
Lumapit ako sa stretcher at tumingin sa tape na nakaselyo sa zipper.
May sariwa at basang pulang mantsa roon, na para bang dali-daling isinara ito ng isang tao.
Biglang may boses na umalingawngaw mula sa pasilyo.
— “Huwag ninyo siyang i-cremate.”
Lahat kami ay napalingon.
Isang batang nars ang nakatayo sa pintuan, gusot ang kanyang uniporme at nakasabit ang kanyang ID sa leeg. Mahigpit niyang hawak ang isang maliit na asul na kumot ng sanggol.
Mabilis na humakbang si Brandon patungo sa kanya.
— “Hindi ka dapat narito.”
Hindi siya tiningnan ng nars.
Direkta siyang tumingin sa akin.
— “Hindi kailanman pumirma ang kapatid mo ng pahintulot para sa cremation.”
Parang nawala ang hangin sa aking mga baga.
Itinaas niya ang kumot.
Walang sanggol sa loob.
Sa halip, may nakatiklop na medical file na may pangalang Daniela sa harap nito, at isang sulat na nakasulat sa nanginginig na sulat-kamay:
“Kung hilingin ni Brandon na sunugin ako, hanapin ninyo ang sanggol sa silid kung saan nila itinatago ang maruruming labada.”
Napasinghap ang nanay ko.
Humakbang ako palapit sa itim na body bag.
At bago pa man mahawakan ng kamay ko ang zipper, ang mahinang pagbe-beep ng bracelet ay naging isang malakas na alarma.
Ano ang sumunod na nangyari…? Bahagi 2:…